نشست «آگاهی مصنوعی» در دانشگاه مازندران برگزار شد

به گزارش خبرنگار ایکنا از مازندران، نشست علمی «فلسفه و هوش مصنوعی» با عنوان «آگاهی مصنوعی؛ مسئله امکان فهم و آگاهی هوش مصنوعی» به همت انجمن علمی دانشجویی هوش مصنوعی و جوامع بشری دانشگاه مازندران و با همکاری معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه، انجمن علمی فلسفه و کلام اسلامی و سازمان دانشجویان جهاد دانشگاهی مازندران شامگاه سه‌شنبه ۵ آذرماه به‌صورت مجازی برگزار شد.

در این نشست، محمد قربانی، دانش‌آموخته کارشناسی ارشد فلسفه و کلام اسلامی، از مسئله آگاهی به‌عنوان یکی از دشوارترین پرسش‌های عصر تکنولوژی یاد کرد و پرسید: «آیا هوش مصنوعی می‌تواند روزی آگاه شود؟»

قربانی با تبیین ابعاد مختلف آگاهی، توضیح داد که فهم انسان از آگاهی یک مفهوم تک‌لایه نیست، بلکه دست‌کم سه بُعد متمایز دارد.

وی افزود: نخستین بُعد آگاهی «توانایی دریافت و پردازش اطلاعات» است؛ قابلیتی که بسیاری از سامانه‌های هوش مصنوعی امروز نیز از آن برخوردارند. بُعد دوم «آگاهی از وضعیت درونی» و امکان توضیح‌پذیری رفتار و تصمیم‌هاست؛ ویژگی‌ای که در برخی الگوریتم‌های پیشرفته به‌صورت ابتدایی مشاهده می‌شود.

این مدرس مهم‌ترین بُعد آگاهی را «تجربهٔ درونی» دانست؛ تجربه‌ای که انسان هنگام احساس، ادراک و توجه به جهان دارد. قربانی افزود که این بخش همچنان معمای اصلی فلسفه ذهن و علوم شناختی است و هنوز مشخص نیست آیا می‌توان آن را صرفاً با مدل‌های فیزیکی یا محاسباتی توضیح داد یا نه.

قربانی با اشاره به دو رویکرد عمده، فیزیکالیسم و نظریه‌های دوگانه‌انگار، تأکید کرد: هیچ‌یک توان رد کامل امکان آگاهی در ماشین را ندارند و با پیشرفت ساختار‌های هوش مصنوعی و افزایش توان پردازش یکپارچه اطلاعات، مسئله آگاهی مصنوعی دیگر یک بحث دور از واقعیت نیست، بلکه به موضوعی جدی در حوزه علم، اخلاق و فناوری تبدیل شده است.

قربانی در پایان با اشاره به چالش‌ها و تهدید‌های احتمالی در صورت آگاه شدن هوش مصنوعی، تأکید کرد که سامانه‌های کنونی هنوز به مرحله آگاهی کامل نرسیده‌اند، اما تحقق آن در آینده‌ای نه‌چندان دور از نظر علمی ناممکن به‌نظر نمی‌رسد.